27-09-08

Godverdomse dagen (2) : De vader van de neutronenbom

 

Men is er sinds 1945 nog altijd niet in geslaagd dit wapen terug te herleiden tot een hersenspinsel dat een wijs man best nooit uitvoert. Integendeel de bom kreeg in de loop der jaren vele varianten o.a. ook eentje ontworpen voor die bevriende 'geallieerde' gebieden in Europa: de neutronenbom. Een bom die de gebouwen spaart maar de mensen erin doodt. Een ultieme 'kapitalistische' bom dus...

Hier beelden van de maker van die bom: Samuel Cohen.


Trailer van een komende documentaire: 'Sam and the Neutron bomb':

 

 

Hier (helaas alleen als transcriptie) het interview met de vader van die bom toen hij nog jonger was:. Dit werd ooit uitgezonden in het programma Himalaya (VPRO) onder de titel 'Het Monster'.Hopelijk zendt het geschiedeniskanaal deze film van Frank Wiering (interviewer Cherry Duyns) nog eens uit, hij is zo verhelderend. Of kan het misschien op canvas plus?


Hier die transcriptie ( cursief : de interviewer.):

 

  • Wanneer hebt u de bom uitgevonden ?

  • Samuel Cohen : Dat is gebeurd in de zomer van 1958. Een comité van het ministerie van Defensie had mij gevraagd om de mogelijkheden te bestuderen voor fabricage van een kernwapen voor slagveldgebruik. Ik ben toen één van de laboratoria gereisd en daar ben ik op een bepaalde vondst gestuit, waaruit de neutronenbom ontstond. Dus toen is-ie geboren.

 

  • Wat was dat voor een vondst ?

  • Cohen : Hij was gebaseerd op wat we kernfusie noemen. Dat onstaat in de vorm van energie uit ongeveer dezelfde bron als die zon daarboven (wijst naar de lucht). En het is wat wij in de kernwapenwereld noemen : een schoon kernwapen. Namelijk met weinig radio-activiteit, die schadelijk geacht wordt. Dus het is eigenlijk een reusachtig röntgenapparaat.  Dit is mijn artistieke voorstelling (tekent een rijtje huizen) van het silhouet van een stad. En hoog in de lucht, zo'n duizend meter boven de stad, laat ik mijn neutronenbom ontploffen.

 

  • Maakt u graag wapens ?

  • Cohen : Eerlijk gezegd wel. Het is een uitdaging. Een zeer boeiende bezigheid.

 

  • Wat is u het liefst op de wereld?

  • Cohen : Het wezen dat me hopelijk heel gauw komt begroeten : mijn hond. Zeg het alsjeblieft niet tegen mijn vrouw en kinderen.

» Door die ontploffing komen alle neutronen los. Die gaan alle kanten uit. En ze bestralen dit gebied (wijst boven de getekende huizen een vrij groot stralingsgebied aan).' (Hij begroet zijn vrouw met een kus , zij zegt : -Ik zou raar opkijken als ik elke avond zo'n kus krijg.").

 

  • Hoe denkt uw vrouw over de bom ?

  • Cohen : Mijn vrouw houdt zich absoluut niet bezig met de bom. Ze houdt zich bezig met haar tennis en met de huishouding en totaal niet met dit soort naargeestige dingen.

In een traditionele oorlogssituatie, bijvoorbeeld de slag om een stad, bestralen we het leger van de vijand. Maar de luchtdruk, die onststaat bij deze ontploffing hoog in de lucht, bereikt het aardoppervlak niet, omdat die beperkt wordt. Het wapen moet hoog in de lucht tot ontploffing worden gebracht. Daar­door wotdt de verwoestende uitwerking van hitte en luchtdruk ver van het aardoppervlak gehouden. Daarom wordt de neutronenbom omschreven als een bom, die mensen doodt, maar eigendommen spaart. Als mij gevraagd wordt of het niet immoreel is om mensen te doden on eigendommen te sparen, den zeg ik altijd : die mensen zijn vijandehjke militairen en burgereigendommen sparen is , heel juist. Wilt u een cola ?

De burgers kunnen twee dingen doen : weggaan v66r de slag begint, hetgeen meestal gebeurt als er voldoende tijd is, of bescherming zoeken en onder de grond gaan zitten. In schuilkelders. Die zijn heel eenvoudig en best te betalen. Boven de grond woedt de slag en zij zitten veilig onder de grond.

Als de NATO zou beslissen om neutronenwapens te gaan gebruiken in Europa, dan is het bouwen van schuilkelders voor de burgerbevolking makkelijk en goedkoop. De kosten zijn om en nabij de honderd dollar per gebruiker. Dat is alles. Het kan zo goedkoop, omdat er alleen tegen straling beschermd wordt. Bescherming tegen luchtdruk hoeft niet. Daarvoor zou je grote hoeveelheden staal en beton nodig hebben.

 

  • Ik snap het. Maar het rare is, dat u het steeds maar over Europa hebt. Over een oorlog in Europa. En ik woon in Europa. Dus uw verhaal klinkt me niet zo leuk in de oren.

  • Cohen : Dat is logisch. Ik kan daar alleen maar op zeggen, dat jullie de pech hebben dat jullie de buren zijn van het Sovjet-blok. Jullie worden bedreigd. Wij zijn door een oceaan van ze gescheiden.

(Het televisietoestel wordt aangezet en we zien Ronald Reagan op het scherm.)Cohen : Dat is mijn president.

Hij kan die produktie laten doorgaan, he ?

Cohen : Ja, hij heeft het beslissende woord.

 

  • Denkt u dat hij het doet ?

  • Cohen : Ja, ik denk van wel.

 

  • Wat gebeurt er met de militairen boven wie de born ontploft ?

  • Cohen : Die zullen zwaar letsel ondervinden van zo'n intense bestraling met neutronen. De meeste militairen in het stralingsgebied zijn binnen een. paar minuten verlamd. De stra ling tast het centrale zenuwstelsel aan. Ze kunnen niet meer functioneren. Op grotere af-stand tast de straling het maagdarmkanaal aan. De symptomen zijn : misselijkheid, overgeven,diarree, enzovoort. De op die manier getroffenen kunnen ook niet meer functioneren.

 

  • Gaan ze daarna dood?

  • Cohen : Js, de meeste militairen in deze twee categorieën sterven na een tijdje, Hoe dichterbij, hoe sneller je sterven. Degenen, die het dichtst bij het centrum zitten, krijgen een shock een gaan gauw dood.

 

  • Is dat geen afschuwelijke dood?

  • Cohen : Doodgaan is altijd afschuwelijk als je ervoor staat. Als je de fysiologische uitwer­king vergelijkt van de neutronenbom met de traditionele wapens, dat kom je waarschijnlijk tot de conclusie, dat als je tussen die twee moest kiezen, dat je dan de neutronenbom zou kiezen.

 

(Wanneer op duizend meter hoogte een neutronenbom boven een vijandelijke tankbataljon tot ontploffing wordt gebracht gebeurt er het volgende. De tankbemanning binnen een straal van driehonderd meter van de ontploffing raakt als gevolg van de straling binnen twee minuten verlamd door shock en sterft binnen twee dagen. Binnen zeshonderd meter duurt de verlamming van 5 tot 45 minuten. De dood treedt echter na een week in. Binnen duizend meter kan de tankbemanning gewoon doorvechten, maar ze zal binnen enkele weken sterven.)

 

Cohen : De moderns oorlog is gemechaniseerd. Je drukt alleen nog maar op knoppen. Er zijn geen helden meer. De volgende oorlog wordt geen herhaling van de loopgraven en de bestormingen van de Eerste Wereldoorlog en de herhaling daarvan, de Tweeds Wereld­oorlog. In die twee oorlogen kon je rustig zeggen : ik ben dodelijk gewond, dus ik zal wel doodgaan, maar ik neem een heel stel van de vijand mee. In de derde wereldoorlog komt dat nauwelijks voor.

 

— Hoe reageren uw kinderen op uw werk ?

Cohen Met een enorme onverschilligheid. (Cohen tegen dochter): Hoe vind jij het dat jouw pappa de bom heeft uitgevonden ?Dochter : Het last me enorm onverschillig. Cohen : lk denk dat u alles verwachtte, behalve een enorme onverschilligheid.

(Tegen dochter): Hoe rea­geren je medeleerlingen op school ? Praten die erover?

Dochter : Ja, die vinden het maar een rare zaak. Ze weten niet wat ze ervan moeten den-ken. Maar zij zien mijn vader anders dan ik. Ik zie hem volkomen los van dat monster van een bom. Als hij je heeft opgevoed, zie je hem niet zo.

(Cohen tegen dochter): Snap je waarom andere studenten de bom monsterlijk vinden ?Dochter : Omdat is mensen doodt. Alles wat mensen doodt is uiteraard ietwat monsterlijk.

Cohen : Ik wil mijn dochter iets vragen. Stel dat je in 1939 had geleefd, toen de nazi's grote stukken van Europa bezetten. Zou je toen tegen doden zijn geweest, ook al hield je ze, er mee weg ?  Dochter : Natuurlijk niet. Maar ik vind hem niet monsterlijk, omdat ie ons land beschermt, maar omdat ie mensen doodt. Net zo monsterlijk als een vuurwapen. Doden is doden. Maar voor verdediging kan ie best nuttig zijn.

Cohen : Dan zijn mensen monsterlijk, omdat ze elkaar doden.Dochter : Dat ben ik voor 100 % met je eens. Niet alle mensen. De meeste mensen. Je generaliseert te veel.

Cohen : Ik vind alle mensen monsterlijk. Wie niet daadwerkelijk doodt zou wel willen doden.Dochter : Hoe weet je dat ? Cohen : Dat weet ik. lk lees. En de mensen praten.

Dochter : Dus je vindt alle mensen monsterlijk ? Dan ben je het zelf ook. Cohen : Natuurlijk.

 

  • Uw zoon is bij de marine. Hoe vindt u het als hij slachtoffer zou worden van uw bom ?

  • Cohen : Oh nee, nee, nee, niet de marine. De bom wordt niet op zee gebruikt. Als mijn zoon ooit in een oorlogszone komt, is de neutronenbom niet een van de gevaren, die hem bedreigen. Wei torpedo's of geleide raketten.

 

  • Ziet u hem liever bedreigd door een torpedo of door een neutronenbom ?

  • Cohen : Eigenlijk liever door een torpedo. lk zei net hoe de neutronenbom werkt. Torpedo's werken anders. Die vernietigen materieel en geen levens. Een torpedo brengt het schip tot zinken, dan kan mijn zoon op een vlot of in een reddingsboot ontkomen en blijven leven. Ik heb dus liever dat zijn schip wordt aangevallen met torpedo's, want de bom doodt mensen an spaart het schip.

  •  Hebt u in verband hiermee in de afgelopen 20 jaar nooit gedacht : Oh God, wat heb ik uitgevonden ?

  • Cohen : Neen, nooit. Het is verreweg het nauwkeurigste wapen, dat ooit is uitgevonden. Dat klinkt opschepperig. Maar het is toevallig wel waar. Zoiets is er nog nooit geweest.

 

  • Wie is dat op die foto ?

  • Cohen : Kardinaal Casaroli. Minister van Buitenlandse Zaken van het Vaticaan. Ik heb 2 jaar geleden bij hem gelogeerd. In het Vaticaan. Het hoogtepunt van dat bezoek was dat hij mij heeft voorgesteld aan de paus. In hoogsteigen persoon.

 

  • Hoe ging dat ?

  • Cohen : Ik werd voorgesteld als de "vader" van de neutronenbom.

 

  • Hoe reageerde de paus ?

  • Cohen : De paus reageerde heel kalmpjes, terwijl daarentegen andere geestelijken en kardinalen bijna flauw vielen, als ik met die titel werd voorgesteld. De paus niet. Die reageerde heel kalmpjes. Hij vroeg of ik voor de vrede werkte. En ik verzekerde hem, dat ik dat deed en dat. ik geïnspireerd was door zijn voorbeeld. Zo praatten we nog wat. Toen was het gesprek afgelopen en mijn bezoek aan het Vaticaan ook.

 

  • Denkt u dat er oorlog komt ?

  • Cohen : Ja. Het is afschuwelijk om te zeggen. Ja, ik denk van wel. lk denk dat het gewoon in de aard van de mens ligt. Vechten. Er zijn altijd oorlogen geweest, vooral in Europa. Dat is altijd een erg oorlogszuchtig werelddeel geweest. In elke oorlog heeft een of beide partijen altijd wapens gebruikt, die tot hun beschikking stonden. lk ben dus bang, dat er weer oorlog komt, al kan niemand zeggen wanneer en dat er in die oorlog ook kernwapens gebruikt zullen worden. Op het ogenblik werk ik aan een verdedigingsplan, waarbij kernwapens — dus ook neutronenbommen — gebruikt worden om zeer grote legers tegen te houden, als ze landen willen bezetten die defensief zijn ingesteld. Dat plan omvat ook een kernwapenbarrière. Die zal ik voor het gemak even omschrijven als een nationals verdedigingslinie langs de grenzen. Daarbij wordt gebruikt gemaakt van een of andere vorm van kernenergie om te zorgen dat de vijand niet binnenkomt.

 

  • Die linie bevindt zich in Europa ?

  • Cohen : lk denk voonamelijk aan Europa. Een dergelijk systeem zou uiteraard heel goed geschikt zijn voor de grens tussen Oost- en West-Duitsland. Het ijzeren Gordijn. Maar de Duitsers verzetten zich hevig tegen dergelijke zaken.

 

  • Ziet u zichzelf als een wetenschapper ?

  • Cohen : Niet meer. Niet helemaal. U heeft natuurlijk gehoord van psycho-analyse en het onderbewuste. Nou, de eerste vrije associatie, die bij me opkwam — al klinkt dat gek voor u en uw kijkers — is, dat ik mezelf als een humanist beschouw. Is dat niet raar ?

  • Ja nogal.

  • Cohen : Maar ik was wel eerlijk, toen ik dat opdiepte uit mijn onderbewuste.

 

  • Hoe is het om creatief te zijn in het maken van destructieve dingen ?

  • Cohen : Pardon mijnheer I De neutronenbom is geen destructief wapen. Ik kan u geen antwoord geven. U hebt uw vraag niet goed verwoord.

 

  • Maar hij doodt mensen.

  • Cohen : Vijandefijke militairen. Dat hoort nu eenmaal bij oorlog. Zo is het altijd geweest. (loopt naar zijn auto.) Sorry, maar ik moet aan het werk. »

 

 

 

 

14:45 Gepost door doeterniettoe in Maatschappij | Permalink | Commentaren (0) | Tags: neutronenbom, samuel cohen |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.