De reactie van de N-VA daarop, is zeer verhelderend en ligt volledig in de lijn van het keiharde interview dat Bart DeWever onlangs gaf in Trends (30 juni).

De N-VA streeft onomwonden naar belastingsverlagingen voor de hogere middenklasse en de nog rijkeren en wil dat de aankomende besparingsronde door het minder begoede deel van de burgers wordt gedragen. Want laat ons er geen doekjes om winden: als er 22 miljard moet bespaard worden, dan zal dat altijd ten koste van iemand zijn.

De sterkste schouders dragen de zwaarste lasten

“Di Rupo doet rijke Belg pijn,” kopte deze krant op 5 juli. Een terechte analyse: de belastingsverhogingen die de nota Di Rupo voorziet, richten zich in hoofdzaak op de rijkere Belg: een extra (tijdelijke) belasting voor wie, naast zijn eigen woning, een vermogen van minstens 1,25 miljoen euro bezit; een forse belasting op wie aandelen koopt en verkoopt binnen het jaar (speculatie dus want voor wie een aandeel langer dan 1 jaar houdt, is de belasting maar half zo groot); optrekken van de taks op beursverrichtingen; verhoging van de lasten op de grootste en meest vervuilende bedrijfswagens. Fenomenen die ik allemaal niet meteen associeer met ‘de werkende middenklasse’

Di Rupo wil ook de banken zelf rechtvaardiger doen bijdragen. Terecht, de begrotingscrisis van de overheden in Europa, ook in België, is een uitloper van een economische crisis die de financiële wereld zelf heeft veroorzaakt.

Intellectueel oneerlijk

Het beeld dat de nota Di Rupo de rijkeren aanpakt eerder dan de middenklasse, past echter niet in het kraam van N-VA, die zich dubbel plooit om te ‘bewijzen’ dat de nota Di Rupo vooral de middenklasse treft. De berekening die N-VA daarvoor gebruikt in haar nota van 7 juli is intellectueel oneerlijk.

Niet alleen bevat die tabel bedragen die uit de lucht gegrepen zijn, omdat de nota Di Rupo te vaag is om precieze berekeningen toe te laten. Bovendien stelt N-VA het voor alsof het ‘gemiddeld gezin’ volop getroffen wordt door de belasting op vermogens boven 1,25 miljoen euro, door de extra belasting van de grootste bedrijfswagens, door de speculantentaks, enzovoort. Zij leven blijkbaar in een ander Vlaanderen dan ik.

Tegelijk doet de nota Di Rupo enkele aanzetten om de lage lonen en laagste uitkeringen iets omhoog te trekken: optrekken van de belastingsvrije som voor lage en middenlonen levert deze werknemers 250 euro extra per jaar op en het optrekken van de minimumpensioen tot 1150 euro. Voor Groen! vallen deze voorstellen te mager uit. Voor N-VA daarentegen zijn ze no-passaran, zoals blijkt uit het Trends interview. De Wever verzet zich onomwonden tegen het welvaartsvast maken van uitkeringen.

Welke alternatieven?

Zijn de alternatieve oplossingen die N-VA voorstelt dan zoveel beter voor ‘de werkende middenklasse’?

Oplossing 1 van N-VA: de automatische index afschaffen. Slachtoffer: de werknemer (ook die uit de middenklasse).

Oplossing 2: 15 miljard besparen in de sociale zekerheid (dixit De Wever in Trends). Slachtoffer: gezien het immense volume zeker niet alleen de laagste uitkeringen, maar ook de gemiddelde gepensioneerde.

Oplossing 3: nog veel forser dan Di Rupo wil De Wever snijden in de gezondheidszorg: 0 procent groei in plaats van de 2 procent van de formateur. Ook hier zal, gezien het volume van de besparing, de (gemiddelde) patiënt betalen.

N-VA zégt dus de werkende middenklasse te willen ontzien, maar verzet zich met hand en tand tegen een nota die vooral de rijkere burgers extra belast en doet zelf alternatieve voorstellen die de middenklasse frontaal treffen. Conclusie: eigenlijk wil N-VA niet zozeer de werkende middenklasse ontzien, maar vooral het rijkste deel van de Vlamingen.

Frauderen mag

Komt daar nog bovenop: de aanpak van fraude. In de tabellen van N-VA worden extra opbrengsten uit fraudebestrijding beschouwd als extra belastingen, en dus te vermijden. Daar kan je maar één ding uit besluiten: N-VA vindt dat frauderen rustig moet kunnen. Ik ben het daar zeer grondig mee oneens.

Strijd tegen fraude is een zuiver onderdeel van de rechtvaardigheidsagenda. Het is oneerlijk dat de ene Vlaming zijn belastingen wel betaalt en de andere niet. Iedereen gelijk voor de wet.

Verdeeld Vlaanderen

Ik voel me niet geroepen om de nota Di Rupo te verdedigen, want ook Groen! heeft forse kritiek, onder meer op de hoofdstukken Pensioenen, Werk en Gezondheidszorg. Maar de nota Di Rupo gaat wel uit van een streven naar herverdeling, iedereen kansen geven op een succesvol leven en doet een poging de harde besparingsoefening billijk te verdelen.

De Wever stelt daar een verhaal vol kromme waarheden tegenover om de Vlaming bang te maken en de budgettaire inspanning af te wentelen op de midden- en lagere klassen. Met zijn communautair programma verdeelt De Wever de Vlamingen en de Franstaligen. Met zijn sociaaleconomisch programma verdeelt hij de Vlamingen.

Wouter Van Besien

Wouter Van Besien is voorzitter van Groen!